łyżkolistna yukka |


Smakogród Blog_juka kwiaty

Nie lubiłam dotąd juki. Często widywałam ją zakurzoną w cienistych ogródkach przy bocznych drogach w kierunku na Brzesko i tylko z tym mi się kojarzyła. Wydawały się takie obce i nie pasujące. Do czasu, aż spróbowałam jej orzechowych kwiatów. Są takie chrupkie, momentami smakują jak płatki migdałów. I nagle juka stała się niezbędnym gatunkiem do Smakogrodu!

Juka karolińska /Yucca filamentosa/, krępla, szpilecznica jest odporna na mróz, suszę i jałowe podłoże. Wykończy ją stojąca woda i błotkowate podłoże, w krótych kłącze juki się udusi. Spokrewniona ze szparagami i agawą ma śródziemnomorski wygląd, lecz gatunek ten pochodzi z rejonów USA.

Smakogród Blog_juka karolińska kwiat
Cała juka ma właściwości lecznicze. Z pozyskiwaneg surowca otrzymywane są kortykosteroidy oraz substancje regulujące gospodarkę hormonalną (hormony płciowe). Kwiaty juki, pojawiające się już w lipcu i utrzymujące do późnego lata, warto jeść dla samych walorów smakowych. Warto posypać płatkami deser lodowy lub cytrynową tartę.
Owoce pojawiają się dopiero po zapyleniu przez molika. W Polsce juka nie owocuje, ale to żadna strata, ponieważ w owocach znajdują się zawsze…larwy jej zapylacza.

Smakogród Blog_juka owocesmakogród


 

Advertisements

paznokwiatki|


aP1210978lKwitnące złoto o balsamicznym zapachu. Kwiaty nagietka to niezbędnik każdego Smakogrodu. Można je siać w gruncie i do donic. Wysiane pod nowoposadzonymi drzewami owocowymi pomagają się im przyjąć. U starszych drzewek stymulują owocowanie i wybarwienie owocu. Wabią też zapylacze i bzygowate (których stadium larwalne żywi się pazernymi mszycami!).

Nagietek lekarski, krak. ‘paznokietki’ / Callendula officinalis / – światłolubna roślina jednoroczna, łatwa w uprawie na każdej ziemi ogrodniczej, jeśli uchronimy siewki przed ślimakami. Dorasta do 30-50cm wysokości, zakwita w czerwcu lipcu i utrzymuje kwitnienie do późnej jesieni, jeśli pilnujemy usuwania przekwitniętych kwiatów. Ostatnim kwiatom (na pocżątku października możemy pozwolić zawiązać nasiona, by nagietek sam wysiał się na przyszły rok. Zawiązywanie nasion (sierpowatych niełupek) trwa ok.2-3tygodni.

Płatki można jeść na surowo, dodając je do zup, koktaili i sałatek a także konfitur np. z mirabelek i moreli – wzbogaci ich bukiet smakowy i barwny ;).
nagietek w sałatce smakogród fitoterapia calendula ekojedzenie jemy kwiatyMożna je do tych celu również zasuszyć. Jeśli mamy dużo surowca Flos Calendulae zróbmy macerat i własną nagietkową maść. To proste.
Jak zrobić maść nagietkową?
  1. suszone płatki nagietka (garść) zalewamy olejem tłoczonym na gorąco np. rzepakowym lub słonecznikowym w ciemnej butelce a najlepiej sztandy na ok. miesiąc i odstawiamy w suche, ciemne, chłodne miejsce. Oznaczamy karteczką dzień rozpoczęcia maceracji, na wypadek gdybyśmy po 10 latach chcieli sobie przypomnieć, co to jest.
  2. zdobywamy od rzeczowego pszczelarza plastry wosku pszczelego
  3. gdy macerat jest gotowy przelewamy go przez sitko do ceramicznego rondelka i podgrzewamy na wolnym (bardzo wolnym!) ogniu.
  4. gdy wyczuwamy, że jest już dobrze rozgrzane łamiemy i dorzucamy wosk pszczeli mieszając drewnianym patyczkiem
  5. mieszamy cały czas aż wosk się rozpuści i całość stanie się lekko matowa, mleczna, nieprzeźroczysta
  6. przelewamy do małych słoiczków, zakręcamy mocno i odstawiamy w chłodne, ciemne miejsce.
Maść jest rewelacyjna na rany, oparzenia, zmiany skórne, blizny, podrażnienia, uczulenia albo jako balsam do ust, szczególnie jeśli ktoś ma tendencję do pierzchnięcia czy wirusowych zapaleń. Mama B. smaruje się maścią nagietkową od stóp do głów i zawsze wygląda kwitnąco <3maść nagietkowa domowej roboty smakogród fitoterapia nagietekmaść nagietkowa domowej roboty smakogród fitoterapia nagietek

l01


 

 

 

naranne łąki |


smakogród bukiet dzikich kwiatów łąkowych krwiściąg krwawnik nagietek babka Oto bukiet, na wypadek gdyby kogoś krew zalała. Dosłownie i w przenośni. Ale po kolei. Każdy czasem ma taki dzień, który zacznie od zacięcia się przy goleniu (dziadek zwykł przykładać wtedy szybko kamień ałunowy, by nie poplamić ręcznika i nie prowokować babci do przelewania krwi).
Potem wyjmując szykowane tygodniami dokumenty przecinamy sobie kartką palec. I nawet uciekając (w nowych i pięknych, ale jak to często teraz bywa – obcierających do krwi butach) późnym popłudniem na łąkę za miasto, by odpocząć – przecinamy sobie znowu palce o ostre źdźbło trawy lub rozbitą butelkę, którą ktoś rzucił po pikniku w łono natury. No krew może człowieka…
Ale wystarczy wziąć głęboki oddech i się rozejrzeć. Wszędzie rośnie bowiem remedium na sangwiniczne przypadłości. Zamiast plastra na otarcia i palce – liść z babki szerokolistnej / Plantago major /. Wystarczy zerwać listek (przy okazji na postawie wystających z ogonka ‘nitek’ dowiedzieć się, ile wróży nam dzieci), pognieść i przyklepać do rany. A w domu posmarować nagietkową maścią*.smakogród bukiet dzikich kwiatów łąkowych krwiściąg krwawnik nagietek babka
Jeśli krew się w nas gotuje, pusty brzuch się skręca, prosto z łąki idźmy do kuchni i przyrządźmy krwistą…sałatkę z dodatkiem płatków nagietka / Calendula officinalis /, siemieniem lnianym, kwiatami krwawnika / Achillea millefoium / i krwiściągu / Sanguisorba officinalis / oraz jego pysznymi, młodymi liśćmi. Wszystkie mają zbawienny wpływ na kłujące bóle żołądka, pomagają goić uszkodzenia przewodu pokarmowego. A bukiet z krwiściągu i krwawnika na herbatkę warto wręczać kobietom na…humory. By dopisywały.smakogród bukiet dzikich kwiatów łąkowych krwiściąg krwawnik nagietek babka smakogród bukiet dzikich kwiatów łąkowych krwiściąg krwawnik nagietek babka l01

*Wkrótce w Smakogrodzie znajdziecie więcej o nagietku oraz przepis na maść nagietkową |

poziomki von Solemacher |


P1210658Palce pachnące poziomkami, zbieranymi na skraju lasu, w ogrodzie, a w mieście…z krzaczków w donicach. W podłożu, przywiezionym z leśnej działki hoduję odmianę ‘Baron Solemacher’ – owocuje i owocuje – nawet do października. Z pięciu krzaczków codziennie rano zrywam kilka pachnących sztuk do mussli.
Od miejskich pyłów chronią je szklane klosze. Dostają czasem porcję fusów z kawy lub ‘zupę’ z pokrzywy. Nie trzeba więcej nawozu. Tylko słońca i wody (w konewce moczy się sosnowa szyszka, żeby złagodzić odczyn miejskiej kranówki). A na zimę ściółkuję je pędami z jodły. Wyglądają na zadowolone.
smakogrod poziomki von Solemacher smakogrod poziomki von Solemacher royal albertNajwpanialsze jest to, że wszystkie części poziomki są jadalne. Młode świeże liście lądują w sałatce lub w filiżance. Dzięki naparom z liści poziomki łatwo oczyścić organizm z: toksyn, nadmiaru chloru, sodu, jodu, a tym samym umysł – z szarych myśli. Jeśli ktoś latem narzeka na spuchnięte kostki – warto spróbować tygodniowej kuracji poziomkowej – mojej cioci pomaga. Suszone liście mają wyższe stężenie substancji aktywnych (oligomerów – proantocyjanidyn), dlatego kilka wiązek zimuje w papierowych torebkach na wypadek przeziębienia lub gdyby akurat przyszedł smak na lato.
smakogrod poziomki von Solemacher herbatka z lisci poziomki marmur forest greenl01

bukietowy kir |


wino białe z kwiatami smakogrodNie znam się na winach. Być może kiedyś zaczną mnie interesować inne, nie tylko te, które mają owe roślinne nuty: bukiety kwiatowe, traw, truskawek, ziół. Lubię takie dlatego, bo to tak jakby zamknąć ogród w butelce, razem z kalifornijskim słońcem czy wapiennymi stokami Prowansji.
Może to zbrodnia, ale wrzucam do kieliszków kwiaty. Przez szkło przypominają wtedy kwiatowe ‘sekrety’ z dzieciństwa. To tak jakby ogród dodał coś od siebie na czas trawnia letniego przyjęcia.
biale wino dodatki kwiatowe smakogrodjasnota biala lawenda do wina smakogrodJeśli już popełniać enologiczne zbrodnie, to z premedytacją – dodając do białego wina czy szampana likierów, kropli syropu (z porzeczki, agrestu, fiołków) i nazwać to ‘KIR‘. I znów wrzucać kwiaty: białą lawendę, płatki jaśminowca, kwiaty jasnoty białej, z kroplą nektaru na dnie kielicha (kwiatowego!).
Nie wszystkie na raz – to nie zupa. Wybierzmy te, które uwielbiamy. A najlepiej te, których nutę wyczuliśmy próbując wina sauté i chcemy je przerysować (jeśli nie podkreślić).
Zamiast kostek lodu, by napoju nie rozwadniać wrzućmy zmrożone owoce winogron, agrestu, porzeczek. Truskawki dla niektóych mogą mieć aromat zbyt dominujący, zbierzmy takie, które już lekko pachną, ale nie są w pełni dojrzałe.

biale wino truskawka smakogrodl01


smak piwonii |


peonia emperador smakogrodZacznijmy pysznie. Jeden kwiat piwonii /Paeonia lactiflora/ syci węch cukrowym zapachem. Wypełnia po brzegi “miseczkę” ze złożonych dłoni, po których ucieka czarna mrówka.  W upalne popołudnie usiądźmy na rozgrzanym kamiennym murku i degustujmy leniwie białe i różowe płatki. Smakują świetnie na surowo.
Możemy dodać je do lemoniady ze świeżą miętą, wiśniowego sorbetu lub maczając w foundee ze szlachetnej, ciemnej czekolady. Jeśli kuszą nas eksperymenty spróbójmy przetworów z piwonii: lodów i konfitury wg tych prostych przepisów.
piwonia czekolada smakogrodPłatki piwonii zawierają m.in. flawonoidy, które wpływają korzystnie na urodę oraz glukozydy, odpowiedzialne za ich słodkawy smak.
Pamiętajmy, by nawozić piwonię tylko organicznie – takie nawożenie jest zdrowsze nie tylko dla niej, ale i dla nas, jeśli rozsmakujemy się w jej kwiatach, a jesienią w…korzeniach. Więcej o piwonii 15 sierpnia – najlepszy dzień na wykopywanie i przesadzanie krzewów piwonii.
peonia jadalna smakogrodpeonia mozdzierzl01